Eindhoven anno 1934 



Inleiding

Op deze pagina's geef ik een overzicht van het Eindhoven anno 1934. Waarom 1934? Omdat er van dat jaar een oud adresboek is dat ik heb ingescand en bewerkt. In dat "Adresboek der Stad Eindhoven" staan alle adressen met de hoofdbewoners en hun beroep vermeld.
Ik heb boek gesorteerd op adres. Op deze site loop ik die adressen langs, gesorteerd op straten per stadsdeel. Daarbij vergelijk ik de toenmalige stad met hoe het er nu uitziet.

De informatie van het Adresboek 1934 is verrijkt met diverse informatie uit andere bronnen. Af en toe spreken de gegevens elkaar tegen en soms heb ik wat moeten raden en invullen.
Van de inmiddels verdwenen en gesloopte panden heb ik voor zover beschikbaar een fotolink opgenomen. Van de nog bestaande panden heb ik dat i.h.a. niet gedaan. We kunnen ze nog altijd 'live' gaan bekijken.

Opmerkingen, aanvullingen, aanmerkingen, verbeteringen zijn uiteraard welkom (mail).

Zoeken op de pagina's van de site:


Eindhoven is in 1934 een snel groeiende stad van 96.866 zielen aan het begin van het jaar. In november van dat jaar zal de 100.000ste inwoner ingeschreven worden. Groot feest wordt er niet gevierd, want de gevolgen van de economische crisis van 1929 zijn nog voelbaar. Het gemeentebestuur belooft het feest van de 100.000ste, net zoals de feestelijke viering van 700 jaar stadsrechten in 1932, naar een later tijdstip te verschuiven. Samen met de opening van het Van Abbemuseum en de onthulling van het Radiomonument zal het allemaal in 1935 gevierd gaan worden. Maar het grote feest is er nooit gekomen.

Eindhoven is dan een van de weinige steden in Nederland met een mannenoverschot. De reden ligt misschien in de jonge leeftijdsopbouw: er worden traditioneel nou eenmaal meer jongens dan meisjes geboren. Philips heeft met zijn politiek van werving van Noordnederlandse arbeidskrachten met bij voorkeur gezinnen met veel dochters de balans niet kunnen doen omslaan.

Hoewel er nog betrekkelijk weinig mensen in het bezit van een auto zijn, wordt het verkeer in snel tempo drukker. Massa's fietsen, auto's en vrachtverkeer kunnen in de binnenstad een chaos veroorzaken en het aantal verkeersslachtoffers neemt fors toe. Een rijbewijs krijg je zonder veel problemen als je de indruk wekt met een auto te kunnen rijden. Pas in juli 1934 worden in Nederland wettelijke uniforme verkeersborden ingevoerd. Als experiment wordt de Boschdijk van natriumverlichting voorzien. Voorrangswegen kent Eindhoven pas vanaf 1937.

De lokale politiek wordt gedomineerd door de katholieken. De R.K.-partij heeft met 25 van de 37 raadszetels de absolute meerderheid. Enig tegengewicht komt er van de rooie S.D.A.P. met 8 zetels. Verder zijn er alleen splinterpartijen met 1 zetel: de Vrijzinnig Democraten, de R.K. Vrije Lijst en voor de protestanten 1 zetel voor de Christelijke Historische Unie en 1 voor de Anti-Revolutionairen.
Het college van B. en W. bestaat uit Burgemeester Verdijk en zijn 4 (allemaal R.K.-partij) wethouders.
In raad en college is geen enkele vrouw vertegenwoordigd.


Inhoud

De adressen zijn gegroepeerd naar de volgende hoofdstukken:
 
1 CENTRUM: Binnenstad

De oorspronkelijk middeleeuwse binnenstad, rond de Markt, Demer, Vrijstraat, Rechtestraat,
Kerkstraat en Stratumseind en de kleinere zijstraatjes
1 CENTRUM: Rondom het centrum
De stadsvesten (Vestdijk, Emmasingel, Keizersgracht, Wal)
Rond de Tramstraat (Station, Dommelstraat, Kanaalstraat, enz.)
Rond het Paradijs (Paradijslaan, Don Boscostraat, enz.)
2 CENTRUM: de Bergen en Wilhelminaplein
Grote Berg
Kleine Berg
Willemstraat
Wilhelminaplein
2 STRATUM: Dijk en de Elzent
Stratumsedijk
Aalsterweg
De Elzent
met straten als Elzentlaan, Bilderdijklaan, Le Sage ten Broeklaan, Poelhekkelaan, Jan Smitzlaan, Catslaan, Poirterslaan, Ruusbroeclaan, enz.
1 STRATUM: Geldropseweg, Joriskwartier

Geldropseweg
Heezerweg
en verder Schalmstraat, Gasthuisstraat, Rozemarijnstraat, Heistraat, Azaleastraat enz.
2 STRATUM: Haven en Irisbuurt
Haven: Kanaaldijk en Havenhoofd,
Voorterweg en Stuiverstraat,
Iris-terrein: Lodew. Houbenstraat, Fr. Sonniusstraat, Joh. van Eindhovenstraat, Gods. Rosemondtstraat, Adf. van Cortenbachstraat
Bleekstraat, Havenstraat
2 STRATUM: Rochusbuurt
De Rochusstraat en omgeving (Hoefkestraat, Kettingstraat, Tuinstraat),
De Hertogstraat en omgeving,
De St Jorisstraat, Pastoor Dijkmansstraat
1 STRATUM: Bloemenbuurt, Gerardusplein
Bloemenplein en Bloemenbuurt-Noord
Leostraat en Bloemenbuurt-Zuid
St Gerardusplein en omgeving
met o.a. de Biesterweg, Versantvoortstraat, Varenstraat, Dahliastraat, Seringenstraat, Orchideeënstraat, Gerarduslaan, Ranonkelstraat, enz. enz.
1 STRATUM: Leenderweg, de Roosten
Leenderweg
Roostenlaan
de 'Rozenbuurt': straten tussen Leenderweg en Roostenlaan, rond het Kerstroosplein, zoals Pioenroosstraat, Wilgenroos-, Zonneroos-, Waterroos-, Stekelroos-, Bottelroos- en Heggenroosstraat
2 STRATUM: Kruidenbuurt
De Kruidenbuurt:
Akkermuntstraat, Kalmoesstraat, Kamillestraat, Korianderstraat, Kruizemuntstraat, Laurierstraat, Lavendelplein, Lavendelstraat, Thijmstraat, Venkelstraat, enz.
1 TONGELRE: Villapark
Villapark
met o.a. de Parklaan, Fuutlaan, Lijsterlaan, Kievitlaan, Goorstraat, Zandstraat, Fazantlaan, Lakerstraat, Treurenburglaan, Sperwerlaan, Pauwlaan, Reigerlaan, Nachtegaallaan, enz. enz.
1 TONGELRE: Tongelresestraat, Hofke en landelijk gebied
Tongelresestraat
't Hofke en landelijk Tongelre
met o.a. Wolvendijk, Loostraat, Koudenhovenseweg, Urkhovenseweg, Collseweg, enz.
2 TONGELRE: Klein-Tongelre, Lakerlopen

Lakerlopen (Schildersbuurt)
Doornakkers (Poeijersstraat e.o.)
Klein Tongelre (Melkweg e.o.)
Hofstraat en omgeving (Radiobuurt, Locomotiefstraat)
1 WOENSEL: Fellenoord, Limbeek
Fellenoord
Lijmbeekstraat
met o.a. Oude en Nieuwe Bogert, Pruimenstraat, Het Eindje, Harmoniestraat, Binnenpad, Peperstraat, Bondstraat enz.
1 WOENSEL: Boschdijk, Oirschotsedijk

Boschdijk
Oirschotsedijk
2 WOENSEL: Woensel-West
Woensel-West, de buurt die vroeger bekend stond als 't Lijntje, met de straten vernoemd naar wetenschappers, vooral natuurkundigen, zoals Edisonstraat, Marconilaan, Celsiusplein, Wattstraat, Drebbelstraat, Stephensonstraat, Humboldtplein, Newtonplein, Mickelersplein, enz
1 WOENSEL: Frankrijkstraat, de Barrier
Frankrijkstraat
Kronehoefstraat
Barrierweg
Pastoor v. Arsplein
en o.a. Runstraat, Alard du Hamelstraat, Hendrik de Keyzerplein, Lieven de Keylaan, Jacob van Campenweg
2 WOENSEL: Hemelrijken en Zeeheldenbuurt
Hemelrijken en de straten eromheen zoals De Vriesstraat, Houtstraat, Schoolstraat, Zoutmanstraat;
De Van Kinsbergenstraat;
Het Vredesplein en omgeving (Trompstraat, Heemskerkstraat, Piet Heinstraat, Weteringstraat);
Woenselse Markt (westzijde)
2 WOENSEL: Kruisstraat, Gildebuurt
Kruisstraat
Woenselse Markt (oostzijde)
Pastoriestraat
Gildebuurt (Verwerstraat, Schoenmakerstraat, Bakkerstraat enz.)
1 WOENSEL: Woenselsestraat, kerkdorp Acht
Woenselsestraat en landelijk Woensel
Kerkdorp Acht
met o.a. Vlokhovenseweg, Kaakstraat, Beekstraat, Sonseweg, Vaartbroekseweg, Tempelstraat, Oude Bossche Baan, Mensfortweg, Maas-, Waal, Lek- en Rijnstraat, Mispelhoefstraat, enz.
1 WOENSEL: Broek en Eckart

Broek en Broekseweg
met o.a. Brugstraat, Oude Torenstraat,
Eckart en Eckartseweg
en verder de Nieuwe Dijk en omstreken
2 STRIJP: Philipsdorp

Het vanaf 1910 gebouwde Philipsdorp, tegenwoordig beschermd stadsgezicht, met straten als Frederiklaan, de Jonghlaan, Kastanjelaan, Plataanplein, Hulstlaan, Keerweerstraat, Iepenlaan, Lijsterbesstraat, enz. enz.
2 STRIJP: Oud-Strijp
Schouwbroek, Gagelstraat
Strijpsestraat
Het Schoot, Schootsestraat
met verder straten als Mathildelaan, Severusstraat, Doelenstraat, Kerkakkerstraat, Langdonkenstraat, Antoniusstraat
1 STRIJP: Botenbuurt, Zeelsterstraat, landelijk Strijp
Hastelweg, Botenbuurt
Zeelsterstraat, Bredalaan
Landelijk Strijp
verder o.a. St Trudostraat, Theresiastraat, Venstraat, Hurksestraat, Welschap, enz.
1 STRIJP: Drents Dorp
Drents Dorp
waaronder de Beukenlaan, Halvemaanstraat, Plaggenstraat, Kreugelstraat, Gelderlandplein, Kootwijkstraat, Eikenstraat, Meidoornplein, Zwaanstraat, enz. enz.
2 GESTEL/ STRIJP: Vonderkwartier, Oranjebuurt
De buurt rond de Mauritsstraat: Julianastraat, Nassaustraat, Oranjestraat, Willem de Zwijgerstraat, enz.
De buurt rond het Napoleonplein met straten als Amalia van Anhaltstraat, Sophia van Wurtemberglaan, Hendrik Casimirstraat, enz.
1 GESTEL: Hoogstraat

Hoogstraat

2 GESTEL: Aan de Laagstraat

De Laagstraat en omgeving: Mecklenburgstraat, Hagenkampweg, St Lambertusstraat, St Martinusstraat, Palingstraat, Baarsstraat, Christinastraat, enz.
1 GESTEL: Nieuw Gestel (Schrijversbuurt)
Schrijversbuurt
en o.a. Edenstraat, Akkerstraat, Ploegstraat, Helmerslaan, Guido Gezellestraat, Potgieterstraat, Binnewiertzstraat, Rodenbachlaan, Jan Luikenstraat, Nicolaas Beetsstraat, Da Costaweg, enz.
2 GESTEL: Gestelsestraat, Gennep
Gestelsestraat,
tussen Hoogstraat en Gestelsestraat: Scheidingstraat, Kreeftstraat, Rivierstraat, Spoorstraat, enz.
Gennep en de Genneperweg
1 GESTEL: Blaarthem en de Bennekel

Blaarthemseweg
De Bennekel
 

Bronnen

Ik heb mijn informatie uit allerlei publicaties, administraties, sites, boeken, boekjes, kranten, enz. De voornaamste bronnen:

Voor de meeste panden heb ik het bouwjaar gegeven. Er zijn hiervoor verschillende bronnen (die elkaar soms ook tegenspreken). Bij de vooroorlogse jaartallen is het in de regel het bouwjaar zoals dat op het bouwplan (zoeken op bouwvergunning) staat. Voor de naoorlogse bouwjaren is het in de regel het jaartal van oplevering en van eerste bewoning. Dat kan soms verschillen van het bouwjaar volgens de BAG. Die BAG-'bouwjaren' zijn wel eens het 'planjaar' (feitelijke bouw kan soms 3 jaar later zijn) en soms gaat het om een verbouwjaar.

Bij veel adressen heb ik ook de winkeltjes en bedrijven die er nadien inzaten, vermeld. Hierin ben ik niet volledig. Als het gaat om b.v. aannemers, accountants of zakelijke dienstverlening laat ik het veelal achterwege. Bij horeca of middenstanders als slagers of bakkers probeer ik wel volledig te zijn.
Het gaat verder vooral om de oude, originele panden. Als het pand van 1934 later is gesloopt, dan laat ik de daarna in het nieuwe pand gevestigde bedrijven ook vaak buiten beschouwing.



Met dank voor opmerkingen en toevoegingen: Jan van Alphen, Henk Beens, Dick Boekee, Herman ter Borch, Nolly Braakenburg-Claassen, Theo de By, Jeroen Claessens, Ben Damen, Sjef van Eijk, Henk den Exter, Jan Geerlings, Marc Heijnen, Huib Hendrikse. Piet Hijnen, S. van der Horst, Nart van Hout, Michel Janssen, Sander Janssen, Jan Keuning, Mari Kieneker, Adriaan Klomp, Marianne Kop, Steven Koster, Lis van Leeuwen, Hans van Melis, Jack Muller, Hendrik Nillesen, Annelies Oors, Joop Peeters, Stef Philipsen, IJsbrand Plokker, Rita Praat-Nijssen, J. Pranger, Tini van Rooij, C. van Rulo, Rimmie Schoofs de Vries, Anouschka Schutte, Wouter Smit, Jan Spoorenberg, Gea Straat, Aad Streng, Irma Timmermans-Takens, Ruud Verberne, Frans Verhoeven, Peter Vermeulen, Maarten Vissers, Nicole van Vliet, Erik H. Wenzel, Heidi Wienand Louis de Wit

Contact: Kees van der Hoeven

(p) (c) 2011-2099
Bij gebruik en overname: graag de bron/ link opnemen


 

..