Bij gebruik en overname: graag de bron/ link opnemen

(p) (c) 2016-2099


Contact: Kees van der Hoeven
Informatie over deze ansichtencatalogus

Update: juli 2016
EEN INVENTARISATIE VAN EINDHOVENSE PRENTBRIEFKAARTEN 1

[NAU]             J.P. Nauta, Velsen (1904-1906)

Jelle Nauta werd in 1863 geboren in Schaard in de Friese gemeente Wonseradeel en vestigde zich in 1885 als onderwijzer in Velsen. Al snel schafte hij een klein handpersje aan, waarmee hij in zijn vrije tijd actief was als drukker. Hij bleek en succesvol ondernemer. Na enige tijd trok hij zich uit het onderwijs terug om zich helemaal aan zijn zaak te kunnen wijden. Al in 1899 gaf hij ook prentbriefkaarten uit. Fotograaf Leo P. Tismeer in IJmuiden leverde hem daarvoor aanvankelijk de foto's. Het is niet bekend wie de foto's voor de Eindhovense kaarten heeft gemaakt. Het beeldmateriaal werd door Nauta naar Duitsland gestuurd, waar een nog onbekende drukkerij de vellen met de afbeeldingen drukte, die daarna in Velsen tot kaarten werden verwerkt. Het bedrijf van Nauta werd tijdens de Tweede Wereldoorlog overgeplaatst naar Amsterdam, waar het in 1969 door Jelles zoon Pieter werd geliquideerd. De nog aanwezige voorraad oude kaarten werd toen overgedaan aan Ernst Zilver, eigenaar van het I.P.A., het Internationaal Prentbriefkaarten Antiquariaat, die ze in pakketten verkocht aan zijn klanten. Voor meer informatie over Nauta verwijs ik hier kortheidshalve naar de VDP-uitgave 'Nauta & Zn. Velsen (Holland)' (1985).

De afbeelding van de 'Groote Berg- en Kerkstraat en van de Markt [in zuidelijke richting] werden later door Nauta nog opgenomen in serie landelijke scheurkalenders, waarvan die van de Markt twee maal.

In of kort voor 1951 heeft de Heemkundige Studiekring 'Kempenland' in Eindhoven de hand weten te leggen op een partij restanten van de twee kleurenkaarten (serie 2), die de kring daarna tweemaal heeft gebruikt om uitnodigingen op af te drukken voor de bijeenkomsten. Een restpartij werd door Museum Kempenland aan bezoekers (omstreeks 1975) voor een kwartje per kaart verkocht.

 

Serie NAU-1A

A. st 28 juni 1904

B. zwart-wit

C. zwart

 

De kaarten uit deze eerste serie zijn in lichtdruk uitgevoerd. Er zijn geen ingekleurde exemplaren bekend. De kaarten zijn op de voorzijde genummerd. Vier afbeeldingen zijn in de volgende series opnieuw gebruikt.

Van het type 'doorloper', alleen briefkaart en carte postale op de az. Voor herdruk met middenbalk, zie serie 1B.

 

nr.

tekst

foto

opm.

1437

Markt

In noordelijke richting

1438

Groote Berg- en Kerkstraat

 

1473

R.K. Volksbond

zie afbeelding boven

 

1474

Markt

In zuidelijke richting

1535

Rechtestraat

Richting zuid

1536

Rechtestraat

Bij de kruising Kerkstraat, richting noord

 

Serie NAU-1B

A. vermoedelijk 1906

B. zwart-wit

C. zwart

 

Herdrukken van serie 1, maar nu met middenbalk. Op de voorzijde staat als tekstaanduiding eindhoven, – Markt (waar bij serie 1A andersom Markt, – eindhoven stond). Vergeleken bij serie 1 hebben de afbeeldingen een groen-blauwe waas. Mogelijk zijn de kaarten niet gelijktijdig geleverd, want het lettertype van het woord 'Briefkaart' van 1437 wijkt af van dat van 1474.

 

nr.

tekst

foto

opm.

1437

Markt

foto als serie NAU-1A-1437

In noordelijke richting

1474

Markt

foto als serie NAU-1A-1474

In zuidelijke richting

 

Serie NAU-2A (nauta kapitaal)

A. voor 1906

B. kleur

C. vz rood, az zwart

Van twee kaarten van serie 1 verschenen nog kleurendrukken, waarvan ook weer verschillende uitgaven bekend zijn. Vermoedelijk was de oorspronkelijke kleurendrukorder van Nauta bij zijn Duitse leverancier zo groot, dat hij nog enkele 'herdrukken' op de markt kon brengen. Op de beeldzijde van de kaart staat onder afbeelding de tekst: Uitg. Nauta, Velsen, gevolgd door een nummer. De kaarten hebben geen middenbalk

 

nr.

tekst

foto

opm.

10060

Groote Berg- en Kerkstraat

foto als serie NAU-1A-1438

Ook hiervan zijn twee versies bekend. De naam Uitg. Nauta, Velsen is in beide gevallen in kapitaal afgedrukt. Plaats en straatnamen zijn in één geval gecentreerd op de kaart en in het andere geval naar rechts verschoven. De tekst 'Briefkaart' op de adreszijde is in het tweede geval in een afwijkend lettertype gedrukt

10069

Rechte Straat

foto als serie NAU-1A-1536

Ook bekend als herdruk. Bij één editie is de tekst 'Eindhoven, -Rechtestraat' gecentreerd op de rechterhelft van de kaart en is 'Uitgave Nauta, Velsen' in kapitaal gedrukt. Bij de andere editie is de tekst naar rechts verschoven en is de Uitg. Nauta, Velsen afgezien van de initialen met kleine letters gedrukt. Beide uitvoeringen zijn gebruikt voor uitnodigingen van de Heemkundige Studiekring.

 

Serie NAU-2B (Nauta normaal)

A. vanaf 1906

B. kleur

C. vz rood of zwart, az zwart

Op voorzijde staat onder afbeelding de tekst: Uitg. Nauta, Velsen, gevolgd door een nummer; de kaarten lijken zonder middenbalk te zijn gedrukt; die is dan later, soms met 4 extra schrijflijntjes bijgedrukt.

 

nr.

tekst

foto

opm.

10060

Groote Berg- en Kerkstraat

foto als serie NAU-1A-1438

Er is een uitvoering bekend die gelijk is aan die van serie 2 met gecentreerde tekst en het nummer achter Uitg. Nauta, Velsen. Daarnaast is een uitvoering bekend met gecentreerd Uitg. Nauta, Velsen in kleine letter en het nummer uiterst rechts en tenslotte is een uitgave bekend waarbij de tekst Uitg. Nauta, Velsen is vervallen en de overige tekst in zwarte letter is afgedrukt. Alle drie de uitvoeringen zijn gebruikt voor uitnodigingen van de Heemkundige Studiekring

10069

Rechte Straat

foto als serie NAU-1A-1536

De uitvoering van de afbeelding is gelijk aan die van serie 2 met Uitg. Nauta, Velsen in kapitaal